Çanakkale’de yabancılara konut satılmalı mı? gibi sorulara yanıt veren Çanakkale İnşaatçılar ve Yapı Müteahhitleri Birliği Derneği Başkanı Ali Genlik yanıt verdi. Genlik, Çanakkale’de bir an önce yabancıya konut satışının önünün açılması gerektiğini söyledi.
‘’Çanakkale’de yabancıya konut satışı yok. Bunun bir sorun olduğu her seferinde söyleniyor ama her hangi bir çalışma yapılmıyor. Yenice, Ayvacık ve Bayramiç dışındaki hiçbir yerde yabancılara satış yok. Bu konut satışları önünde büyük bir sorun. STK’lar veya bireysel anlamda bizlerde gerekli çalışmaları yapıyoruz ama güvenlik sebebiyle boğaza yakın yerlerde satış yapılmasının riskli olacağı söyleniyor. Bu konut satışlarının önünde ciddi bir sorun.’’
‘’Satış hemen hemen yok diyebiliriz. ‘’
‘’Temmuz ayında patlak veren bu ekonomik krizle birlikte başta İstanbul olmak üzere konut satışları da oldukça düştü. Çanakkale’de de son 3-4 aydan bu yana problem var. Bazı sayısal veriler var ama ben onların gerçeği yansıttığını düşünmüyorum. Yani son tüketicinin o konutları aldığını düşünmüyorum. Bende sayıları inceledim ve zaten satılan konutların yarısı ikinci el. Yani müteahhitin sattığı değil, el değiştiren konutlar var. Çanakkale’de de 900 küsur satıştan yaklaşık 450 tanesi ikinci el satış olarak gözüküyor. Bu sayı çok düşük. Yani bunlar göz önüne alındığında satış hemen hemen yok diyebiliriz. ‘’
‘’Düşük faizli konut kredileri kullanılabilmesi çok mümkün krediler değil’’
‘’Konut kredileri ile ilgili kamu bankalarının düşük faizli kampanyaları olduğu söyleniyor. Ancak bu düşük faizli konut kredileri kullanılabilmesi çok mümkün krediler değil. Çok yüksek komisyon talep ediliyor. Yani faiz indirimi kısmı müteahhitten tahsil edilecek şekilde ayarlanmış bir sistem. Çok yüksek komisyonu var. Örnek vermek gerekirse; bu komisyonu bankaya vermek yerine müşteriye o oranda indirim yapılıp satış olabilir. Tüm faiz farkı komisyon adı altında müteahhitten alınıyor. Tabi tüketiciye sonuç itibariyle düşük faizli satın alma gibi gözüküyor ama müteahhit açısından açısından bakıldığında pek bir fark olmuyor. ‘’
‘’Problem sadece konut satışında da değil’’
‘’Düzelme olur mu? Yakın vadede olmaz diye düşünüyorum. Şöyle bir sıkıntı daha var. Sadece problem konut satılmaması da değil. Maliyetlerde arttı. Sorun yaşamayan bir müteahhit yeni bir inşaata başlayacak olsa şuandaki liste fiyatlarının bile üstünde bir fiyat söylemesi gerekir. Şuan ki fiyatlarla satılmıyorken daha yüksek fiyatlarda satılması çok zor gözüküyor. Bu maliyetlerin oturması biraz zaman geçmesini gerektiren bir şey. Önümüzde ki bir senede çok fazla konut satışı olacağını düşünmüyorum. ‘’
‘’Konut satışlarında hareketlilik sağlanması için ilk konuştuğumuz yabancıya konut satışının önünün açılması gerekiyor’’
‘’ Yabancıya mülk satışı farklı, yabancıya konut satışı farklı bir şey. Siyasiler bunu mülk satışı olarak değerlendirip ‘’ Vatanı yabancılara mı satıyoruz?’’ bakış açısıyla. Bu işe pek yanaşmak istemiyorlar. Arsa satmak başka bir şey. Arsa satılınca toprağınızı yabancıya satmış oluyorsunuz ama konut farklı bir durum. Konut satışı evrensel bir şey. Ben Yunanistan’dan, İngiltere’den Türk vatandaşı olarak konut alabiliyorum. Oradan birisinin de uluslar arası yasalar çerçevesinde gelip Çanakkale’den konut alması kadar doğal bir şey yok. ‘’
‘’Türkiye’de sadece iki ilde problem var. Biri Hatay diğeri Çanakkale’’
‘’Mesela Edirne’de bir inşaattan Yunan birisi satın alabiliyor. Sorun eğer güvenlikse orası da sınır. Bizim Çanakkale’nin sınırı da yok farklı devletlere. Ama bir şekilde bahane edilerek Çanakkale’de yabancıya satış engelleniyor. Bence birinci öncelikli konu bu. Yabancı satışına izin verilse bir miktar satışla beraber bir satış kabiliyeti olur. ‘’
‘’Çanakkale’de kentsel dönüşüm hızlıca yapılmalı’’
‘’Özellikle eski Çanakkale’nin olduğu bölgede ki eski konutlar hem can güvenliğini tehlike bakımından hem de sektörle alakalı bir yenilenme olmasın açısından önemli. Kentsel dönüşüm hızlandırılırsa, boş arazilere yeni konutlar yapmak değil de mevcut eski binaların yenilenmesiyle sektör hareketlendirilir. Çünkü o tarz bir girişim yaptığınızda içerisinde oturan kişiye dairesini veriyorsunuz. Dolayısıyla bir arz oluşmuyor ve piyasaya daire kazandırılmış oluyor. Boş araziye bir inşaat yaptığınız zaman ürettiğiniz tüm ürünlerin arz edilmesi gerekiyor. Dolayısıyla buda bir arz fazlasına sebep oluyor. Kentsel dönüşümde daha az sayıda arz oluyor. Problemimiz sadece ekonomi değil. Can güvenliğimiz daha önemli ve eski binalar her zaman içerisinde risk barındırır. İstanbul’da hızlıca ilerliyor ama Çanakkale’de sonuç alınamadı. Yerel yönetimlerin bunlara hız verip kentsel dönüşümün önünü açmaları gerekir. Kentsel dönüşümün önünü açmak bir yeri imara açmaktan daha pratik ve daha akılcı.’’
‘’Bilinenin dışında, devletinde işin içerisinde olduğu bir proje üretmek lazım’’
‘’Mesela vatandaşın parası var. Yatırım yapmak istiyor ama daire almak istemiyor. Al sat ile uğraşmak istemiyor. Bir proje düşünün fon şeklinde bir oluşum kurulacak ve vatandaş oradan daire değil hisse alacak. Sonrasında paraya ihtiyaç duyduğunda o hisseyi satacak. Bir daire parası olmayan bir yatırımcıya da cazip gelebilir. Bir daire parası yoktur ama dörte biri kadar parası vardır ve projeye inanıyordur. Parası kadar oranda fon alır ve değerlendiğinde kolayca satabilir. Bu tarzda bir projelerde üretilebilir. Tabi böyle projelerin olması için devlet desteği gerekir.’’ GÜLGÜN ÇETİN
Yorumlar
Yorum Yaz