BİN YILLARDIR SERAMİĞİN KENTİ (18.07.2021)

Çanakkale seramikleri, gündelik hayatta kullanım açısından büyük öneme sahip. Çanakkale seramiklerinin geçmişini incelediğimizde de bu özelliği göze çarpıyor. Çanakkale Seramik Müzesi’ne göre; Çanakkale bölgesinin bilinen en eski yerleşimi Troya Antik Kentidir. Antik Kent alanında yapılan kazılarda Çanakkale’de seramikçiliğin geçmişinin oldukça eskilere dayandığı görülmektedir. Bölgede seramik üretiminin MÖ 3000’lerde kurulan Troya I döneminden beri devam etmekte olduğu ve tarihsel süreç içerisinde üretim merkezlerinde üretim yoğunluğunun, ürün çeşitliliğinin ve miktarlarının sürekli gelişim ve değişim gösterdiği görülmektedir.

İLK ÖRNEKLER 15’İNCİ YÜZYILDAN

Günümüzde Çanakkale Seramikleri olarak karakterize edilen seramiklerin ilk örneklerinin 15. Yüzyılda Piri Reis’in Kitab-ı Bahriye’si ve Evliya Çelebinin Seyahatname ‘sinde ‘Kale-i Sultaniye’ olarak bahsedilen Çanakkale merkez ilçesinde yer alan kaleiçi bölgesinde yoğunlaştığı ve hatta bu yoğun üretim ve karakteristik özelliklerden ötürü kentin isminin “Çanakkale” olarak değişmiş olduğu görülmektedir. Dünya üzerinde adını seramikten alan 3 kentten biri Çanakkale’dir.

19’UNCU YÜZYILDA EN ÖNEMLİ GELİR ÇÖMLEKTEN

Çanakkale özellikle 17. Yüzyıl sonları ve 20. Yüzyıl başların yoğunlaşmakla birlikte daima seramik üretiminin var olduğu dünyada benzerine çok sık rastlanmayan bir halk sanatının merkezi olmuştur. Pek çok gezginin seyahatnamesinde çanak-çömlek yapımından söz edildiği, bu dönemlerde nüfusun ipek, yelken bezi ve çanak-çömlek ticaretiyle geçimini sağladığı, 19.yüzyılın ikinci yarısında çömlekçiliğin şehrin en önemli gelir kaynaklarından olduğu, Çanakkale’de fabrika büyüklüğünde 12 çanak-çömlek atölyesinin bulunduğu belirtilmektedir. Bu tarihlerde yurt dışına satışların olduğu Kıbrıs, Yunanistan, Romanya ve Mısır’ın seramik satışı yapılan başlıca yerler arasında yer aldığı görülmektedir.

40 KADAR SERAMİK ATÖLYESİ

Tarih süresince seramik üretim atölyeleri kentin büyümesiyle doğru orantılı olarak farklı bölgelerde çalışmalarını sürdürmüşlerdir. Çanakkale 18 Mart Üniversitesi tarafından yapılan çalışmalar sonucunda üretimin Cami-i Kebir mahallesinde (bugün Fevzipaşa Mahallesi), Aynalı Çarşı arkası Kemalpaşa mahallesi Eski Havra Sokakta, Cevat Paşa Mahallesinde Çanakçılar Sokağında ve eski Sümerbank alanında, gerçekleştirildiği görülmektedir. Günümüzde ise seramik üreticileri tarihsel süreçle güçlü bağlarını devam ettirir şekilde Çimenlik Kalesi arkasında Fevzipaşa mahallesinde, Aynalı Çarşı arkası Kemalpaşa mahallesi Eski Havra Sokakta, Aynalı Çarşı etrafında varlıklarını devam ettirmektedirler. Hali hazırda kent genelinde çalışmalarını devam ettiren 40 kadar seramik atölyesi bulunmaktadır.

Haber Merkezi