Çanakkale Ziraat Odası Yönetim Kurulu Başkanı İsmail Kaya, Kaleninsesi Gazetesi’ne yaptığı özel açıklamada, süte yapılan zamma ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Çiğ süt fiyatına gelen zammın üreticiyi şu anda memnun ettiğine dikkat çeken Başkan Kaya; “Bugün iyi dediğimize yarın kötü diyoruz. Ama yarın bizim maliyetle tekrar ezilmemiz durumunda da yine bu fiyatın komik duruma gelebileceğini de görmekteyiz” dedi.
Döviz kurlarındaki sert dalgalanma birçok ürüne zam ile kendini gösterdi. Ulusal Süt Konseyi, yem ve girdi maliyetleri nedeniyle beli bükülen süt üreticisini sevindirecek açıklamayı yaptı. Süt Konseyi, artan maliyetler sebebiyle tavsiye edilen çiğ süt satış fiyatını 3.20 TL/litreden 4.70 TL/litreye yükseltti. Süt üreticileri temsilcileri bu kararın geç alınmış bir karar olduğuna ve maliyetler konusunda harekete geçilmesi gerektiğine yönelik açıklamalarını sürdürüyor. Kaleninsesi Gazetesi’ne açıklamada bulunan Çanakkale Ziraat Odası Yönetim Kurulu Başkanı İsmail Kaya, artan girdi maliyetleri karşısında üreticinin ezildiğine dikkat çekerek; “Bu gün iyi olan fiyat yarın çok kötü olabilir. Sürdürülebilir ve devam eden süreçte de üreticiyi memnun edecek fiyatların güncel tutulabilmesi gerekiyor. Bu süt fiyatını iyileştirmekle de bitmiyor. İkinci adım olarak üreticinin özellikle süt üretiminde süt fiyatının memnun edici seviyelerde kalması için süt üreticisinin girdi maliyetlerinin belirli düzeyde tutulmalı” dedi.
“DÜNYADA, ÜLKEMİZDE ÇOK İLGİNÇ BİR SÜREÇTEN GEÇİYOR”
“Bu fiyatları bekliyorduk. Bu fiyatlarla çok iyi noktalara geldik diye bir durum yok. Bu fiyatların verilmesi gerekiyordu” diyen Başkan Kaya; “Çok ilginç bir süreçten geçiyoruz. Dünyada, ülkemizde çok ilginç bir süreçten geçiyor. Maliyetler açısından her geçen gün bugün iyi dediğimize yarın kötü diyoruz. Süt fiyatlarında litre başına 4.70 lira verildi ve 20 kuruşluk destekle 4.90 lira oldu. Üretici açısından iyi diyoruz. Memnunuz. Ama aynı zamanda yarın, maliyetlerin artması durumunda bunun da yetersiz hale gelmemesini temenni ediyoruz” şeklinde konuştu.
“OLMASI GEREKEN BU FİYATTI”
Başkan Kaya sözlerini şu şekilde sürdürdü; “Bugün için açıklanan fiyatları gerçekçi kanattan da baktığımızda da olumlu ve iyi niyetli olarak değerlendiriyoruz. Olması gerekenin yapıldığını düşünüyoruz ama önümüzdeki süreçte üreticinin de maliyetlerinin önüne geçilmesi gerektiğini, bu fiyatların bizi uzun vadede memnun edebilmesi için gerekli adım ya da adımların atılması gerektiğini de düşünüyoruz. 4.70 liralık fiyat bugün olumlu. Ama yarın bizim maliyetle tekrar ezilmemiz durumunda da yine bu fiyatın komik duruma gelebileceğini de görmekteyiz. Daha öndeki yaşadıklarımıza, tecrübelerimize baktığımızda, önemli olan bu fiyatın kazançlı bir şekilde tutulabilmesi.”
“MALİYETLER ARTARSA BU FİYAT ÜRETİCİYİ MEMNUN ETMEZ”
“Üreticinin maliyetinin yem ve diğer girdi maliyetlerinin önümüzdeki günlerde yerinde tutulması, uzun vadede memnun eder. Maliyetlerin önüne geçilmemesi durumunda da kısa sürede bu fiyatların bizi memnun etmeyeceğini düşünüyoruz” sözlerine dikkat çeken Kaya, maliyet artışlarına vurgu yaparak; “Aralık ayına kadar ne olacağını bilmiyoruz. Dolayısıyla üreticinin girdi maliyetlerinin önüne geçilmesi önemli olan” dedi.
“GİRDİ MALİYETLERİNİN ÖNÜNE GEÇİLMELİ”
Son aylarda girdi maliyetlerindeki artışa dikkat çeken Kaya; “Girdi maliyetlerine daha da zam gelmeye devam edecek. Arpa, buğday fiyatlarının geldiği nokta belli. Yemin ana girdilerinden olan mısırın fiyatı ortada. Dolayısı ile önemli olan girdi maliyetlerinin önüne geçilmesi. Bugün fiyat verildi. Bu gün iyi olan fiyat yarın çok kötü olabilir. Sürdürülebilir ve devam eden süreçte de üreticiyi memnun edecek fiyatların güncel tutulabilmesi gerekiyor. Bu süt fiyatını iyileştirmekle de bitmiyor. İkinci adım olarak üreticinin özellikle süt üretiminde süt fiyatının memnun edici seviyelerde kaması için süt üreticisinin girdi maliyetlerinin belirli düzeyde tutulabilmesi çok kıymetli” ifadelerini kullandı.
“MANDIRACILARDA TALEPLERİNİ FARKLI MECRALARDA DİLE GETİRMELİLER”
Mandıracıların yaşadığı probleme farklı bir mercekle bakılması gerektiğinin altını çizen Başkan Kaya; “Üreticinin, mandıracının da sıkıntı yaşadığı konular vardır. Bilmediğim bir konuda iyi ya da kötü noktada yorum yapmak istemem. Ama onlarda sorunlarını masaya çıkartacaklar. ‘Bizim de böyle sorunlarımız var ve bu sorunların ortadan kaldırılabilmesi için bizimde belli desteklere, omuz vermelere ihtiyacımız var’ demeliler. Taleplerini dile getirmeliler. Süt fiyatları bu üreticinin talebiydi. Bu mandıracının talebi değil. Mandıracının talebi tabi ki farklı yönde olacak. Çiğ süt fiyatlarındaki talep üreticinin talebiydi. Bizim ayakta kalabilmemiz için, çoluğumuza çocuğumuza istediğimiz seviyede istikrarlı bir yaşam standarttı yakalatabilmemiz için bizim talebimiz buydu. Mandıracının da başka talebi varsa farklı mecralarda o da konuşulsun. Onlarda taleplerini dile getirsinler. Bunlar aynı mecrada çözülecek sorun değil. Süt Konseyinin oluşturacağı fiyat konusunda çözülecek sorun değil. Onların konusu başka mecralarda başka kişiler tarafından çözülecek bir konu” diye konuştu.
“SÜT OLMADAN ET OLMAZ”
Çiğ süt fiyatlarından gelir elde edilememesi durumunda besicinin hayvancılığı bırakacağına ve bu durumun farklı hayvansal et üretimi konusunda da ekonomik zorluklar yaşatacağına değinen Kaya, “Süt fiyatının kötü verilmesi durumunda önümüzdeki günlerde yaşanacak bir başka sıkıntı, et sıkıntısı olacaktır. Süt olmadan et olmaz. Süt üreticisi olmadan, ete istediğimiz fiyattan ulaşamayız. Bizim süt üreticimizin devam edebilmesi gerekiyor. Devam edecek ki yeni buzağılar, düveler, danalar meydana gelsin. Süt olmadan etinde tüketicinin ulaşabilir fiyatlarda durmasının mümkün olmayacağını da kanun koyucuların, bu fiyatları verenlerin bilebiliyor, tartışabiliyor olması gerekiyor. Süt olmadan ette olmaz” dedi.
“İTHALATA HARCADIĞIMIZ RAKAMLAR KENDİ ÜRETİCİMİZ İÇİN HARCANMASI GEREKTİĞİNİ ANLADIK”
“İhracat ve ithalatla bir şeylerin çözülemeyeceğinin anladık aslında. Pandemi sürecinden sonra yaşadıklarımız, bazı sorunları ithalatla çözemeyeceğimizi, kendi içimizde çözmemiz gerektiğini, bizim yaşadığımız kötü tecrübeler önümüze koydu” diyen Başkan Kaya, “Buğday fiyatlarının sezonda olduğu fiyatlar belli. Şuanda günümüzdeki fiyatlar belli. Düne kadar dünya fiyatlarını baz alarak ithalatla bunu çözüyorduk. Dünyaya baktığımızda buğday fiyatlarının önlenemez yükselişi var. Bu önlenemez yükseliş karşısında da ciddi şekilde un fiyatlarının yükselişi var. İthalatla bazı işlerin düzelemeyeceğini, ithalata harcadığımız rakamların kendi üreticimiz için harcanması gerektiğini şuanda anladık” şeklinde konuştu.
“ZOR BİR KIŞ BİZİ BEKLİYOR”
Başkan Kaya sözlerini şu şekilde sürdürdü; “Önümüzde ciddi şekilde zor bir kış bizi bekliyor. Bu zor kışı, hep birlikte yaşayıp göreceğiz. Gıda fiyatlarının nasıl yükseldiğini de göreceğiz, bazı gıda maddelerine ulaşılamayacağını da göreceğiz. Felaket tellallığı yapmak istemiyorum. Son 4 ayda bazı ürünler, üreticinin elinden çıktığı dönemde 2 lira olması ve ürünün bugün 5-6 lira olması aslında felaket tellallığı değil, gediğimiz nokta. Geçirmiş olduğumuz noktadan geldiğimiz nokta aslında bize ciddi şekilde fiyatların nereden nereye geldiğini gösteriyor.”
“GERÇEK RAKAMLAR ÜZERİNDEN KONUŞMAMIZ LAZIM”
“Önümüzdeki günlerde inşallah bu söylediğim şeyler oluşmaz. Ciddi şekilde gıda noktasında bu yükselişin önüne geçilmez ise fiyat artışları devam edecektir. Maliyetler arttıkça sütte de devam edecektir. Gerekçi olmak lazım. Masaya gerçek rakamları koyup gerekler üzerinden konuşabiliyor olmamız lazım. Doğru adım atacaksak, gerçekleri görüp gerçekler üzerindenadım atmalıyız” sözlerine dikkat çeken Kaya, “Öncelikle üreticilerin maliyetini, bir ürünün nasıl üretildiğini, dünyada bu ürünün çokluğu, azlığı, bolluğu, kıtlığı tespit edilmeli” diye belirtti.
Başkan Kaya; “Bu ülke istediği anda, karar verdiği anda 1 yıl içinde kendi kendine bütün ürünlerde yetebilecek bir ülke. Bu adımı hızlı şekilde atıp bu yılı önümüzdeki yılı bu yıldan garanti altına almamız gerekiyor. Bir an önce ürün planlamamızla, üretim modelimizle kendi kendimize yetecek modelin üzerinde çalışıyor ve dikim, üretim planlamalarımızı da bu yönde yapabiliyor olmamız gerekiyor. Ülkemizde yaşayan 80-90 milyon tüketici önümüzdeki günlerde rahat etsin” diye konuştu.
Damla YELTEKİN