Timur Ay; ‘’Hükümet ilk defa hisse senedi şeklinde altının tahvil çıkartarak, yastık altında yatan altınları ekonomiye döndürmek adına bir uygulama yarattı. Malum çok muhafazakar bir rakamda olsa, bugünkü tahmin edilemeyen boyutu ön görmek yanlış olur ama bu işe gönül veren ve bu işle ciddi derecede uğraşanların tahminlerine göre Türkiye’de, yastık altında yaklaşık 2200 ton kadar bir altın olduğu söyleniyor.’’dedi.
"PİYASALAR NORMALLEŞMEYE BAŞLADI’’
Kuyumcular ve Sarraflar Derneği Başkanı Timur Ay; ‘’An itibariyle sezonumuzun en dip yaptığı bir dönem yani normal şartlarda düğün sezonunun bittiği, kışın çok ciddi derecede hem hava olarak hem de ekonomik olarak etkilendiği bir an diyebiliriz. Birde üzerine Ağustos ayında başlayan kur polemiğindeki krizden sonra fiyatların ciddi derecede yukarı doğru meyli, 260-265 bandına kadar çıkması, doların aşağı-yukarı 7 lira bandından geri dönemsiyle olan süreye kadar, altının ciddi artışı gayri ihtiyari işle ilgili olan bölümü biraz bizim işimize darbe vurdu. Malum hükümetin aldığı tedbirlere istinaden yavaş yavaş kurların aşağıya gelmesi netice itibariyle piyasayı biraz daha normalleştirmeye kalksa bile ancak piyasanın bazı argümanları yeterli bulunmuyor. Bununla ilgili faiz malum Türkiye’nin belini ekonomik yönden büken ve her sektörün ciddi derecede zarar gördüğü bir bölümdür. Faiz, şu an da reel faiz olarak %20-25 bandında arasında değişiyor. Bankaların bu faiz oranına karşı doğal olarak tüketici de şu anki yatırım argümanlarını altın gibi, hisse senedi gibi veya gayrimenkul gibi ya da döviz bazındaki bütün yatırımlarını bir kenara bırakarak direk faize ciddi derece de yöneliyor. Bu da doğal olarak piyasadan çekilen bir emisyon hacmi yüksek boyutta olunca piyasa da likit sıkıntısı ortaya çıkıyor. Buna istinaden de bizim gibi sektörel olarak yansımalara bunların etkisi direkt olarak hissedilir hale geliyor. Bu da doğal olarak bizim ekonomimizle ilgili, ticaretimizle ilgili biraz sıkıntı yaratıyor. Ancak malum önümüzdeki süre içerisinde, 15-20 gün içerisinde bir ‘yılbaşı’ dediğimiz ister istemez ticaret adına, kapitalizmin yarattığı bir ticaret dünyası adına özel bir gün var. Bu özel güne istinaden sektörel olarak herkes, her meslektaşımız, bu işte ticaret yapmaya çalışan değişik partnerlerimizin hepsi buna hazırlık yapıyorlar. Umarım, inşallah eğer ekonomik yönden bir takım sıkıntılar yaşanmazsa yılbaşı üzerindeki alışverişle meslektaşlarımıza en azından biraz can suyu gibi olacaktır.’’
"DIŞ BORÇLANMA YERİNE İÇ BORÇLANMAYA YÖNELECEĞİZ’’
‘’Hükümet ilk defa hisse senedi şeklinde altının tahvil çıkartarak, yastık altında yatan altınları ekonomiye döndürmek adına bir uygulama yarattı. Malum çok muhafazakar bir rakamda olsa, bugünkü tahmin edilemeyen boyutu ön görmek yanlış olur ama bu işe gönül veren ve bu işle ciddi derecede uğraşanların tahminlerine göre Türkiye’de, yastık altında yaklaşık 2200 ton kadar bir altın olduğu söyleniyor. Doğru yalan bilemiyoruz ama bu da ekonomik hacme baktığınız zaman 100 milyar dolar gibi bir rakama tekabül ediyor. Doğal olarak mevcutta hükümetin dışarıdan finans kaynağını yaratmaktansa iç kaynak olarak mevcutta, halkın elindeki atıl durumda bıraktığı, kenara, köşeye koyduğu bu argümanı zaman içerisinde bankalara kendisi ‘’altın vadeli hesap açabilirsiniz’’ diye verdiği izinlerin farklısını ilk defa kendisi uygulamaya başladı. Bu sefer devlet tahvili olarak halka satabilir ve bu elindeki mevcut altın ölü olarak durmaktansa, ‘’biz sana belli bir oranda faiz veririz, faal olarak geriye döndürürüz, bununda en azından atıl durmaktansa sana da en azından bir ekonomik girdisi olur’’ düşüncesiyle hükümet, kendi ihtiyacı olan ekonomik kredi yapısını iç dünyasında, ülke içinde kendi bulduğu, yarattığı bir argümanla mevcut kampanyayı başlattı. Yoksa normal şartlarda biliyorsunuz böyle likit sıkıntıları yaşandığında hem bankacılık sistemi hem hükümet sistemleri yabancı kaynaklara sarılarak borç yapısı oluştururlar. Bu sefer iç borçlanmaya gittik. Bu iç borçlanmanın da neticede karşılığı olan bir borçlanma yaparak yaptı. Yani havaya kağıt satmadı, getir elindeki altın ne kadarsa o altını ekspertizleriyle ölçerek, biçerek, gramajını belirleyerek bununla ilgili iç borçlanmaya yönelik bir hamle yarattı. Bu da ekonomiye dönüş açısından bakacak olduğunuz zaman likit bulmak konusunda hükümetlerin aldığı bu tip kararlar bankacılık sisteminin kendine has oluşturduğu finans yapılanmasıdır. Neticede zaman içerisinde bunun ekonomik olarak döngüsünü umarım, karşılığında reel kredi bekleyen, ticaret yapan, sanayide üretim yapmaya çalışan firmalarımız, bu borç yapılanmalarında daha düşük faizle kredi kullanarak en azından iç dünyamızda, ekonomimizde üretimi arttırarak, istihdam geliştirerek ekonomimize katma değerli ürünler üreterek tekrardan eski rayına oturacak ve ekonomik sistemi kısa zamanda çözecekler diye tahmin ediyoruz. ‘’
"ALTIN FİYATLARINA ETKİSİ OLMAYACAK’’
"Bu tip tahvil alım, satımları altın piyasasındaki fiyatları etkilemez. Altın piyasasının parametreleri dolar ve ons’dur. Yani ikisinin çarpanıyla altın fiyatları belirlenir. Bunlar genel ağırlık olarak uluslar arası piyasalardaki değişik argümanlardır. Bunlar çok önemli büyük savaşlardır, ons gibi parametreyi belirleyici unsurlar. Ekonomik ağırlıklı dışa bağımlılığımız, içerimizdeki döviz paritesinin bize karşı yapısıyla dolar belirleyici unsur oluyor. Bu da doğal olarak fiyatların ikisi çarpanı, altının fiyatının belirlenmesi konusunda en büyük etken oluyor. Bu da tahvil ve hisse senedi çıkartılmasından doğacak bir sebeptir. Bu tamamen kendisi bağımsız bir bölümdür ve şu anki şartlar altında dünyada ciddi riskler var. Hem ekonomik olarak bütün ülkelerin, ticaret savaşları, içerideki mal alış-verişleri, içindeki mevcut herkesin gayri ihtiyari gelecekle ilgili karamsarlıklarına istinaden aldığı bir takım önlemler var. Bunlarda genel ağırlıkta her zaman için rezerv paranın, doların yarın, öbür gün dünya kamuoyunda tartışılıyor olması demek başka bir rezerv para çıkabilme ihtimalini de çok açık bir şekilde ortaya çıkartıyor. Bu da doğal olarak bu tip rezerv para belirleyici unsurlarda insanların en güvenilir limanı olarak altına ve altının ons’una doğru talebi ortaya çıkartıyor. Çünkü altın gerçekten, dünyada yatırımcısını hiçbir zaman çok kısa vadelere yaymamak şartıyla uzun vadeler içerisinde ciddi derecede yatırımcısını koruyan bir argümandır. Bu açıdan da altın güvenli bir limandır. Toplum ve bu işi belirleyici kesimler üzerinde de etken bir yatırım aracıdır. ‘’
‘’EKONOMİK DALGALANMALARDAN ETKİLENDİK’’
‘’Şuan da işini tasfiye eden veya devreden meslektaşımız çok şükür ki yok. Ancak netice itibariyle eski işlerimizin olduğunu söyleyemem. Dünyadaki bu ekonomik daralmanın ister istemez, ülke bazında hem kendi ülkemizdeki daralmanın hem de bizim gibi direkt olarak bu işler içinde olan, piyasa şartlarıyla haşır neşir olan bir yapının etkilenmemesi söz konusu olamaz. O açıdan evet etkilendik ama hiçbir zamanda işimizi bırakıp, tasfiye edip başka bir sektöre girmek gibi bir düşüncemiz olmadı.’’
CANER KÜPELİ