Veri analitik şirketi Adobe Analytics'in yaptığı çalışmaya göre, bu yıl tatil sezonunda BNPL hizmetleri aracılığıyla yapılan harcamaların yüzde 11,4 oranında artması bekleniyor. Geçen yıl aynı döneme kıyasla, toplamda 18,5 milyar dolarlık alışverişin bu yöntemle yapılacağı öngörülüyor. Sadece "Siber Pazartesi" gününde 993 milyon dolarlık harcama gerçekleşeceği tahmin ediliyor.
Daha da çarpıcı olan, Z Kuşağı'nın bu ödeme yöntemini kullanarak yaptığı harcamaların yüzde 50'nin üzerinde artış göstermesi. New York Federal Rezerv Bankası'nın yayımladığı bir rapor, BNPL seçeneği sunulduğunda genel tüketici harcamalarının yüzde 20 oranında arttığını ortaya koyuyor. Bu, özellikle düşük gelirli ve kredi geçmişi olmayan genç tüketicilerin mali durumunu daha da zorlaştırıyor.
Neden cazip hale geliyor?
BNPL hizmetleri, kredi puanı düşük olan ya da kredi geçmişi bulunmayan genç tüketicilere ulaşmayı hedefliyor. Geleneksel kredi kartı şirketlerinin aksine, bu sistem yalnızca yüzeysel kredi kontrolleri yapıyor ve ödeme geçmişlerini kredi bürolarına bildirmiyor. Bu durum, özellikle kredi kartlarına erişimi sınırlı olan gençler için çekici bir fırsat sunuyor. Ayrıca, ödeme planlarının sıfır veya düşük faizle sunulması, bu hizmetleri daha da cazip hale getiriyor.
Kullanıcılar, genellikle banka hesap bilgileri ya da kredi kartı kullanarak sisteme dahil oluyor ve taksitli ödeme planları oluşturuyor. Ancak, ödeme aksatıldığında devreye giren gecikme ücretleri ve faizler, mali yükü daha da artırabiliyor.
Uzmanlar uyarıyor
Kamudanhaber’de yer alan bilgiye göre finansal uzmanlar, bu yöntemin bilinçsiz kullanıldığında uzun vadeli sorunlara yol açabileceğini vurguluyor. LendingClub'ın baş müşteri sorumlusu Mark Elliott, “Bu yöntem, yenilikçi bir ödeme aracı olsa da tüketicilerin daha fazla harcama yapmasına neden oluyor. Bu da kontrolsüz borçlanmayı tetikliyor” ifadelerini kullandı.
Benzer şekilde, Credit Karma'nın tüketici finans uzmanı Emily Childers, Z Kuşağı ve Milenyum Kuşağı üyelerinin kredi kartı bakiyelerinin son yıllarda yüzde 50'den fazla arttığına dikkat çekti. Childers, “Fed’in faiz oranlarını artırmaya başlamasından bu yana genç tüketiciler giderek artan borç yükleriyle başa çıkmaya çalışıyor. Tatil sezonuna bu şekilde borçlu girenler, harcamalarını kontrol altında tutmakta zorlanıyor” dedi.
Borçlanmanın bedeli ağır
BNPL yöntemleri, kolaylık sağlasa da ödeme planlarının aksatılması durumunda ciddi maliyetler yaratıyor. Tüketiciler, gecikme ücretleri, faizler ve hizmetlere erişim kaybı gibi sonuçlarla karşılaşabiliyor. Bu nedenle uzmanlar, bu yöntemleri kullanmadan önce harcamaların dikkatlice planlanmasını öneriyor.
“Şimdi al, sonra öde” sistemi, kısa vadede finansal esneklik sunarken, uzun vadede kontrolsüz borçlanma ve ekonomik zorluklara yol açabiliyor. Özellikle genç tüketicilerin bilinçlenmesi, bu sorunların önüne geçilmesi için kritik öneme sahip.