Özellikle Antep fıstığı, fındık ve gün kurusu kayısıdaki sert artışlar hem esnafı hem de tüketiciyi zor durumda bıraktı. Kaleninsesi Gazetesi olarak; Yerel bir kuruyemiş işletmesinden aldığımız bilgileri sizler için derledik.
Zirai don bütün tarımsal ürünleri etkiledi!
Çanakkale’deki Kuruyemiş satıcılarından Çanakkale Kuruyemiş sahibi İbrahim Karabulut; fiyatlardaki ani yükselişlerin nedeni olarak; tarımsal üretimde yaşanan rekolte kayıplarını ve geçtiğimiz dönem yaşanan zirai don olaylarını işaret etti. Zirai don ve uzun süren kuraklık nedeniyle birçok üründe arz azalırken, fiyatlar tarihi seviyelere ulaştı” diyen Karabulut Antep fıstığı için; “ Adeta altınla yarışır oldu,” ifadelerini kullandı.
Kuruyemişte “Tane” hesabı dönemi başladı
Tanesi 2,5 TL’yi bulan Antep Fıstığı nu sene kuruyemişte zam şampiyonu oldu. Gün kurusu kayısı, fındık ve Antep fıstığı fiyatlarıyla dikkat çekti. Yüksek enflasyon ortamında kuruyemiş artık lüks hale geldi. Fiyatı ile gündeme gelen Antep fıstığı gelen son zamla birlikte tanesi iki buçuk lira oldu. İç Antep fıstığının kilogram fiyatı 3 bin 600 liraya kadar yükselirken, kabuklu Antep fıstığı 2 bin lira, Siirt fıstığı ise yaklaşık bin 800 liradan satışa sunuluyor. Bu nedenle Çanakkale’de de dahil vatandaşlar, bir kase karışık kuruyemiş hazırlamanın bedelini artık parça başına maliyetle ölçüyor.
Fındık fiyatları kaliteye göre değişiklik gösterirken, kilogramı bin 800 liradan başlayıp 2 bin 300 liraya kadar çıkıyor. Geçtiğimiz yıl 900 liradan satılan kuru incir bu yıl bin 500 lirayı buldu. Cevizin kilogram fiyatı ise bin 200 liradan başlıyor.
“Açıkta duran kuruyemiş tozlu ortamdan etkilenir”
Kuruyemiş esnafı olan Karabulut; Kuruyemişçiden çerez vb alınırken dikkat edilmesi gereken noktalara değindi. Açıkta duran kuruyemişler sergilemk içindir, o yüzden kapalı alanlardan olanı tercih etmeleri gerektiğini aktardı. Karabulut; “Özellikle yaz aylarında ve şehir içindeki tozlu ortamlarda açıkta satılan ürünlerin sağlık açısından risk taşır. Sürekli havayla temas eden açık kuruyemişler; toz, nem ve böcek gibi dış etkenlere maruz kalarak hızla bayatlar,” dedi. O yüzden kapalı ortamdaki kuruyemişleri özellikle tercih etmeleri gerektiğini belirtti.
Taze Kuruyemiş Nasıl Anlaşılır?
Kuruyemişçiler yaptığımız görüşmelerde; kuruyemişin tazeliğininnasıl anlaşıldığını Kaleninsesi okuyucularına açıkladı. Kuruyemişte tazelik, kuruyemişin kalitesini belirleyen en önemli unsur görünüm olduğunu dile getiren bir çok kuruyemişçi;
Kuruyemişler doğal rengini korumalı, aşırı parlak ürünlerden kaçınılmalı şeklinde uyarıda bulundu. Bunun yanında; koku olarak; acı, bayat veya bozulmuş yağ kokusu alınan ürünler kesinlikle tercih edilmemeli,” şeklinde belirttiler. Ayrıca nemli olmaması gerektiğinin altını çizdiler.
“Fiyatlar; illere göre değişebilir”
Kuruyemiş fiyatlarının ürünün kalitesi, menşei ve satıldığı semte göre farklılık gösterdiği belirtilirken; yerli ürünlerin ithal ürünlere göre genellikle daha uygun olduğu ifade ediliyor. Çiğ kuruyemişler, kavrulmuş ve tuzlu çeşitlere kıyasla daha ekonomik olurken, mevsiminde hasat edilen ürünler de fiyat avantajı sağlıyor.
Kuruyemiş artık bir lüks
Bademden cevize, fındıktan kajuya kadar birçok kuruyemiş; E vitamini, omega-3, protein ve mineral açısından zengin olmasına rağmen, artan fiyatlar nedeniyle artık birçok vatandaş için “lüks tüketim” haline geldi.
Ancak Siyah çekirdek, kuruyemiş tezgahlarının vazgeçilmezi halen. Kilosu 200 TL’yi bulan siyah kavrulmuş Ay Çekirdeği her bütçeye hitap ettiği için en çok tercih edilen kuruyemiş olarak yerini koruyor.