James Webb Uzay Teleskobu (JWST veya Webb) evrende nadir görülen bir olayı gözlemledi. JWST, iki nötron yıldızının birleşmesi sonucu oluşan devasa bir patlamayı ilk kez inceledi. Bu patlama, evrende en büyük elementlerin de üretildiği bir fenomen olarak biliniyor.
Nötron yıldızları, çok büyük yıldızların çökmesiyle oluşan yoğun ve küçük cisimlerdir. Birbirlerinin yörüngesinde dönen nötron yıldızları, zamanla birbirine yaklaşır ve çarpışır. Bu çarpışma sırasında kilonova adı verilen parlak bir ışık saçılır. Ayrıca kısa süreli gama ışını patlamaları (GRB'ler) da yayılır. GRB'ler, Güneş'in 10 milyar yıllık ömrü boyunca yayacağı enerjiye eşit miktarda enerjiyi birkaç saniye veya dakika içinde serbest bırakır.
Bu olaylar evrende çok nadir görülür ve çok uzak mesafelerde gerçekleşir. James Webb Uzay Teleskobu, 7 Mart 2023'te NASA'nın Fermi Gama Işını Uzay Teleskobu tarafından keşfedilen GRB 230307A adlı olayı takip etti. Bu olay, bugüne kadar kaydedilen en parlak ikinci GRB olarak tarihe geçti. JWST'nin güçlü görüşü sayesinde, patlamanın gerçekleştiği galaksi de belirlendi. Bu galaksi, Dünya'dan yaklaşık 8,3 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunuyor.
Gökbilimciler, bu olayın evrenin yapısını anlamak için önemli ipuçları verdiğini söylüyor. Çünkü kilonova patlamaları, evrende bulunan en büyük elementlerin de kaynağıdır. Demir, toryum, altın, platin, uranyum gibi ağır elementler, nötron yıldızlarının birleşmesiyle oluşur. Bu elementler, yıldızların evrimini ve oluşumunu etkiler.
James Webb Uzay Teleskobu, Radboud Üniversitesi'nden Andrew Levan liderliğindeki bir ekip tarafından yönetildi. Ekip, JWST'nin tarihi açısından da bir ilk olan bu gözlemi araştırdı. JWST, daha önce hiç görülmemiş detaylarda evrenin sırlarını ortaya çıkarmaya devam ediyor.