İyi Parti Çanakkale Milletvekili Rıdvan Uz, geçtiğimiz akşam katıldığı canlı yayında resmi gazeteden yayınlanan Maden Kanunu için “Türkiye’yi açık işgale hazır hale getirmenin aymazlığı bu” açıklamasında bulundu.
Resmi gazetede yayınlanan Maden Kanununa ait değişikliklerde Kritik ve Stratejik Madenler, Acele kamulaştırma yapılabilecek araziler, Zeytinlik Alanlarda Madencilik gibi faaliyetlerde köklü değişikliklerin önünü açarak ÇED raporlarının sonucunun beklenmeden onay ve karar mekanizmalarını devreye alan kararlar kamuoyunda büyük tepki uyandırmaya devam ediyor.
İyi Parti Çanakkale Milletvekili Rıdvan Uz, geçtiğimiz akşam 25. Saat Programında Lale Özan Arslan’ın konuğu oldu. Programda konuk olduğu programda düşüncelerini aktardı.
Ülke gündeminde olan PKK açılımı, AKP, DEM, MHP ittifakı, maden kanununun meclisten geçmesi gibi konularda düşüncelerini aktaran Uz, öncelikle sürekli gündeme gelen “kürt sorunu” söylemini doğru yansıtılmadığını iletti.
Rıdvan Uz, doğuda bulunan vatandaşların etnik sorun yaşamaktan ziyade, ekonomik sorunlar yaşadığını, burada yaşanan fakirlik ve enflasyonun daha önemli olduğunu vurguladı. Doğuda bulunan vatandaşlar Türkiye’nin her yerinde bulunma iş yeri açma, yerel yönetimde söz sahibi olma hakkı varsa burada etnik sorundan bahsedemeyiz. Şeklinde açıklamada bulundu.
Uz, ayrıca, DEM Parti ile yapılan ittifakın altında Erdoğan’ın Anayasa maddesi çıkarıp daha fazla Cumhurbaşkanlığı yapmak için yapılan çalışmalar olduğunu görüyoruz. Ancak ülkemizde bu kadar sorun varken bunların görmezden gelinip sadece bu göreve odaklanmak vatandaşa ve halka büyük bedeller ödetir dedi.
“Maden Kanunu’nun ardında bilinmeyen talepler var!”
Rıdvan Uz, maden kanunu hakkında yaptığı açıklamada, 24 saat içinde alelacele Maden yasası geçirilmesinin altında yatan nedenleri analiz etti. Analizinde ise Arap ülkeleri ile yapılan şeffaf olmayan bazı anlaşmaların neticesi olarak bu yasanın meclisten geçirildiğini aktardı. Bu sürecin nedeninde Suudi Arabistan’ın ve Arap ülkelerinin enerji kaynakları yönünde Türkiye’den talepleri olduğunu bu nedenle de hızlı bir şekilde meclisten geçirilen bu maden kanunu hakkında bilinmeyenlerin olduğunu vurguladı.
“Türkiye Siyasi hayatında ilk defa böyle bir şeyle karşılaşıyoruz”
Uz yaptığı konuşmada; Komisyonda, 27 saat kesintisiz görüşülerek alelacele meclise taşınan maddeler yine aynı hızla meclisten geçirildi. Çünkü yurt dışından talepler var. Nedir bu talepler diyerek düşüncelerini belirtti.
İyi Partili Uz, Kritik ve Stratejik Madenler, maddesi hakkında; Maddede geçen; stratejik ve nitelikli madenlerin yanı sıra; bunlar ne olabilir; yarın toryum olabilir, öteki gün başka bir şey olabilir, bunun ucu açık bırakılıyor. 4. Sırada yer alan madenler: bunlar altın, bakır, gümüş, bronz olabilir. Bu madenler için daha önce ÇED raporu alınıyordu. Şimdi bu 4. Grup madenler için herhangi bir ÇED raporu olmaksızın, Cumhurbaşkanının oluşturacağı bir Cumhurbaşkanı yardımcısı ve 4 bakanın yer aldığı, 5 kişilik heyet tarafından, herhangi bir üstün kamu yararı gözetilerek, gerek orman arazisi, gerek tarım arazisi, gerekse şahsa ait arazi, buralar için üstün kamu yararı gözetilerek derhal el konularak çalışma başlatılabilir deniyor.” Diyerek tehlikeli bir madde olduğunu belirtti.
“Türkiye’yi açık işgale hazır hale getirmenin aymazlığı bu”
Uz özellikle zeytin ağaçların medeniyetlere ev sahipliği yapması aısından önemine değinerek; “1939’ da zeytin yasası getirildi biliyorsunuz. Avrupa ile yarıştığımız bir alan zeytincilik. Burada 2 bin, 3 bin yıl yaşayan ağaçlar var. Medeniyetlere tanıklık etmiş köklerden bahsediyoruz. Burada artık millet anlamında, dini anlamında bunları koruyup kollamamız lazım. Zeytin hem İslami açıdan hem milli açıdan değerli bitkidir. Özellikle bizim bölgemiz, Çanakkale’den, Egeye, Denizli’den Aydın’a geniş bir alanda hakim olduğumuz zeytin bölgelerimizi imara açık hale getiriyoruz. Bu şekilde maden işletmesi yapacak 3 firmaya da koordinat vererek buradaki Termik santrallerin yanındaki 86 bin ağaç ve etrafında yer alan diğer ağaçlık alanla birlikte 4 milyon civarı zeytin ağacının yok olmasına yol açacak bir süper izin yasasından bahsediyoruz.” Şeklinde eleştirisini dile getirdi.
Zeytin ağaçlarının taşınmasına ilişkin ise; “Zeytin ağaçlarını taşımaktan bahsediyorlar. Ancak İtalya’da dahi denenmiş bu işlemde taşınan zeytin ağaçlarının yüzde 86’sı verimsiz hale geldiği görülmüş. Belgelerle birlikte buna itiraz ettiğimizde yanında küçük fide veririz deniyor. Ancak bu fidelerin de İl sınırlarında nereye dikileceği belli değil. Zaten araziyi adamın elinden aldınız, Hazine Toprakları gösteriliyor ama oralarda Bodrum’da, Milas’da verilecek arazi yok,” dedi.
Uz özellikle hayvancılık faaliyetlerini de kapsayan 4. Madde ile ilgili; “Türkiye’de hayvancılık düştü. 4. Madde ile hayvancılık alanları meraya açılıyor bu şekilde hayvancılık daha da düşüyor üstelik, bu mera alanlarını da Enerji Bakanlığı’na veriliyor. Bu ne milletin ne halkın faydasına değil. Soma’da yeteri kadar kömür için maden işletmesi var. Ama buradaki kar marjı nedeni le Muğla’ya vb taşımaya kalkıyorlar, bu da sorgulanan bir madde,” dedi.
Resmi gazetede yayınlanan Maden Kanununda yapılan değişiklikler neyi kapsıyor?
MADEN KANUNUNDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLERİN ÖZETİ
Kritik ve Stratejik Madenler (Madde 8)
Yeni düzenlemeyle, bazı madenler iki gruba ayrıldı:
Kritik Madenler: Sanayide temel girdi olan, temininde zorluk yaşanabilecek ve fiyatı hızla artabilecek madenlerdir. Bu madenlerde arz kesilirse, ekonomik ya da güvenlik açısından ciddi sorunlar doğabilir.
Stratejik Madenler: Ulusal güvenlik ve ekonomik refah açısından önemli olan ve iç/dış nedenlerle temininde sıkıntı yaşanabilecek madenlerdir.
Bu madenler; Milli Savunma Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı ve ilgili kamu kurumlarının görüşü alınarak, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından belirlenecek.
Acele kamulaştırma yapılabilecek: Bu tür madenlerin bulunduğu yerlerde ihtiyaç hâlinde 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’na göre hızlı kamulaştırma yapılabilecek.
Stok zorunluluğu getirilebilecek: Cumhurbaşkanı kararı ile, ruhsat sahiplerinden yıllık üretimlerinin %10’unu geçmemek kaydıyla belli miktarda maden stoklamaları istenebilecek.
Zeytinlik Alanlarda Madencilik (Geçici Madde 45)
Yeni geçici maddeyle, bazı özel koşullarda zeytinlik alanlarda madencilik yapılmasının önü açıldı. Bu koşullar:
Faaliyet alanı tapuda zeytinlik olarak kayıtlı ya da üzerinde fiilen zeytinlik olan bir alan olmalı.
Faaliyet ülkenin elektrik ihtiyacını karşılamak amacıyla yapılıyor olmalı.
Aynı faaliyetin başka bir alanda yapılamıyor olması gerekir.
Bu durumlarda, şu şartlarla izin verilebilecek:
Zeytin ağaçları taşınabilir: Ağaçlar mümkünse aynı il veya ilçede başka bir yere taşınacak. Tüm masraflar madencilik yapan kişi/şirket tarafından karşılanacak.
Taşınamıyorsa çift dikim şartı: Eğer taşınma mümkün değilse, o zaman faaliyet yapılacak alana denk büyüklükte bir yere en az iki katı sayıda zeytin ağacı dikilmesi zorunlu olacak.
Her yıl ek bedel alınacak: Zeytinlikte maden faaliyeti sürdüğü sürece, ruhsat sahibinden işletme ruhsat bedeline eş değer bir miktar ayrıca tahsil edilecek.
Ağaç sayısı kadar rehabilitasyon şartı: Madencilik bittikten sonra, zeytinlik yeniden aynı ağaç sayısıyla yeşillendirilecek.
Yeni zeytinlikler için kamu arazisi kiralanabilir: Gerekirse Hazine veya kamuya ait taşınmazlar, eski zeytinlik sahiplerine çok düşük bedelle (%1 değer üzerinden) 20 yıllığına kiralanabilecek. Bu kiralar, bakım yapılması hâlinde 10’ar yıllık periyotlarla uzatılabilecek.