Diyarbakır’ın Ergani ilçesindeki Çayönü Tepesi yerleşkesinde 5 bin yıl önce meydana gelen bir depremde yıkılmış bir yapının kerpiç duvar enkazı, Çanakkaleli akademisyen Doç. Dr. Savaş Sarıaltun’un yürüttüğü kazılarla ortaya çıkarıldı. Çayönü Tepesi, insanlık tarihinin yerleşik hayata geçiş sürecini temsil eden Neolitik Dönem’in önemli merkezlerinden biri olarak biliniyor ve bölgeyi anlamak açısından dünya kültür tarihi için büyük öneme sahip.
Çanakkale Uygulamalı Bilimler Fakültesi Müzecilik Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sarıaltun, kazı alanında yaptığı incelemeler sonucunda, yaklaşık 5 bin yıl önce meydana gelen depremin etkisiyle yapı duvarlarının bloklar halinde devrildiğini aktardı. Sarıaltun, “Duvarın blokları kuzeye doğru düşmüş. Yapının terk edilmesinden kısa bir süre sonra bu deprem gerçekleşmiş. Kerpiç duvarın kırmızımsı rengi, bölgedeki toprak özelliklerinden kaynaklanıyor. Mekan içerisinde yanma izi yok, tamamen doğal bir çökme söz konusu” dedi.
Sarıaltun, bu kazının Neolitik Dönem ile İlk Tunç Çağı’nın anlaşılmasına büyük katkı sağladığını vurguladı ve jeolojik incelemelerle depremin bölgedeki olası etkilerini tespit ettiklerini belirtti. Sarıaltun, “Çayönü’nde tespit ettiğimiz kerpiç verileri, yerleşmenin süreci ve yapının yıkımına dair bilgilerimizi daha nitelikli hale getirdi. Böylece Diyarbakır’da 5 bin yıl önce yaşanmış bir depremin izlerini bilim dünyasına kazandırmış olduk” ifadelerini kullandı.
Kazılar, 1964 yılında başlatılmış ve günümüzde de devam ediyor. Bu yıl yapılan çalışmalar, Çanakkaleli akademisyenin liderliğinde, hem yapının mimari özelliklerini hem de dönemin yerleşim kullanımını ortaya koyan önemli veriler sağladı.