Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar’ın katılımıyla 115 dekarlık arazide gerçekleşen şeker pancarı hasadında, Başkan Bayraktar ve Aksaray Ziraat Odası Başkanı Emin Koçak, üreticilerle birlikte biçerdövere binerek hasat yaptı.
Şeker pancarı üretimine ilişkin bilgiler veren Şemsi Bayraktar, “Pancar ve şeker üretimi, sosyal ve ekonomik yaşam üzerinde tüm dünyada stratejik önemi olan bir üretim koludur. Ülkemiz, pancar şekeri üretiminde dünyada 5’inci, Avrupa’da 4’üncü sırada yer alıyor. Ülkemizde 58 ilde şeker pancarı üretiliyor. Üretimde Konya, Yozgat, Afyonkarahisar, Kayseri, Eskişehir ve Aksaray ilk sıralarda geliyor” dedi. Aksaray’da geçtiğimiz sezonda 1 milyon 178 bin 458 ton şeker pancarının üretildiğini ifade eden Bayraktar, “Bu üretim rakamıyla ülke üretiminden yüzde 4,7 pay alarak 6’ncı sırada yer alıyor. Tarım topraklarımızın 3,6 milyon dekarını şeker pancarı üretimi için ayırıyoruz. 2023 yılında rekor bir üretim ile şeker pancar üretimimiz ilk defa 25 milyonu geçti” diye konuştu.
“Son 10 yılda pancar üreten çiftçi sayısı yüzde 19,8 oranında azaldı”
Şeker pancarı üretimi yapan çiftçi sayısının azaldığına da dikkati çeken Başkan Bayraktar, “Şeker pancarı üretimi yapan çiftçi sayısı yıllar itibarıyla önemli ölçüde azaldı. Son 10 yılda pancar üreten çiftçi sayısı yüzde 19,8 oranında azalarak 99 bin 714’e düştü. Şeker tüketimimiz ise artıyor. 2021 yılında kişi başına şeker tüketimimiz 30,7 kilogram iken 2022’de 33,6 kilograma yükseldi. 1 yılda yüzde 9,4 artan kişi başı tüketimimizle, şekerdeki yeterlilik oranımız düştü. 85 milyonu geçmiş genç, dinamik ve artış hızı yüksek bir nüfusa sahibiz. Ülkemizde 5 milyonu aşkın mülteci, sığınmacı ve yabancı yaşıyor. Yıllık 55 milyon turist ülkemizi ziyaret ediyor. Bütün bunlar şeker talebini önemli ölçüde artıran unsurlardır. Bu talebin karşılanması gerekiyor. Talebin karşılanması için de şeker pancarı üretiminin devam etmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.
“Fiyat açıklamasının gecikmesi üreticilerimizi endişelendiriyor”
TÜRKŞEKER’in açıkladığı şeker pancarı alım fiyatlarının artış gösterdiğini ama yetersiz kaldığını söyleyen Başkan Bayraktar, şunları kaydetti: “2023 yılında ton başına kota tamamlama primi dahil bin 855 lira olan şeker pancarı alım fiyatı, 2024 yılında yüzde 28’lik artışla 2 bin 375 lira oldu. Açıklanan fiyat artmış olsa da yeterli değildir. Tarımsal girdilerdeki artışlar ve ödemekte zorlanılan borç yükü her geçen üretimi zorlaştırıyor. Fiyatların hasat başlamadan açıklanması gerekiyor. Bu sene de şeker alım kampanyası eylülün 4’ünde başlamış olmasına rağmen fiyat açıklaması 24 Eylül’de geldi. Fiyat açıklamasının gecikmesi üreticilerimizi endişelendiriyor. Birçok üründe maliyet seviyesinde fiyat açıklaması yapıldı. Fiyatların hasattan önce artan girdi fiyatları ve üretim maliyetleri göz önüne alınarak, üreticilerin geçimlerini sağlayacakları ve üretimlerini devam ettirebilecekleri seviyelerde açıklanması şarttır.”
“Ayda 50 bin TL elektrik faturası ödüyorum”
Şeker pancarı hasadına katılan ve 20 senedir tarımla uğraşan tarla sahibi çiftçi Ekrem Arslan ise, çiftçiler için hayat şartlarının giderek zorlaştığına işaret ederek, “Maliyetler, girdiler pahalı. Elektrikten, ilaçtan, gübreden sıkıntılıyız. Son durum vallahi yani pek de iç açıcı değil. Yani maliyetlerimizi ve girdilerimizi düşürürlerse biraz rahatlayacağız. Zarardayız, maliyetler yüksek olunca zarardayız. Biraz maliyetlerin düşmesi lazım. 115 dekarda mesela bizim 700-800 ton çıkması lazım. Giderler geliri az bir şey karşılıyor, karşılaşa da kâra geçmiyor. 400-700 ton da kurtarmıyor yani ucu ucuna geliyor. Şeker pancarı 16’dan aşağıya düşerse pancarımız biraz daha aşağı düşüyor. Mesela 2 bin TL’ye kadar düşüyor. Biraz daha fiyatımızın yüksek olması lazım yani bu girdiler bizi kurtarmıyor. Girdi maliyetleri olduğu için ton fiyatını 3 bin TL civarında bekliyoruz. Daha bunun yüzde 7-10 firesi de var. Biz karşılayamıyoruz. Ayda 50 bin TL elektrik faturası ödüyorum” diye konuştu.
Hasat programının ardından Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, üreticilerle hatıra fotoğrafı çektirdi ve program tamamlandı.